Bu sadəcə mavi bir kvadratdır? və niyə dünyanın ən böyük muzeylərində yer alır?

Mavi rəng təbiətdə niyə bu qədər nadirdir?

Mavi rəng Yer üzündə ən nadir piqmentlərdən biridir. Təbiətdə gördüyümüz mavi çalarların çoxu real piqment deyil, işığın səpələnməsi və qırılması nəticəsində yaranan optik effektdir. Delfinlər, balinalar və səma bu səbəbdən mavi görünür, amma həqiqi mavi piqment daşımır.

‍

“Həqiqi mavi” nədir?

Söhbət ultramarin mavisindən gedir. Bu ton tarix boyu yalnız bir real mənbədən əldə olunub: lapis lazuli adlı qiymətli daşdan. Ultramarin o qədər nadir idi ki, qızılla eyni qiymətə satılırdı və yalnız xüsusi məqsədlər üçün istifadə olunurdu.

‍

Ultramarin niyə Renessans rəsmlərində xüsusi yer tuturdu?

Ultramarin mavisi Renessans dövründə yalnız ən müqəddəs fiqurlara aid edilirdi. Ən çox Məryəm ananın geyimində istifadə olunmasının səbəbi bu rəngin həm maddi, həm də mənəvi baxımdan son dərəcə dəyərli sayılması idi.

Yves Klein nəyi dəyişdi?

1950-ci illərdə mavi kətanları ilə tanınan Yves Klein bu problemi kökündən həll etməyə çalışdı. Onun məqsədi nə səma mavisi, nə də okean mavisi idi. Klein insanı uçuruma baxırmış kimi hiss etdirən, dərin və saf bir mavi yaratmaq istəyirdi.

International Klein Blue (IKB) necə yarandı?

Uzunmüddətli təcrübələrdən sonra Klein və onunla çalışan kimyaçılar xüsusi bir formul tapdılar. Bu formul piqmentin parlaqlığını itirmədən kətanda qalmasına imkan verirdi və nəticədə International Klein Blue yarandı. Bu mavi o qədər saf və parlaq idi ki, baxanı özünə çəkirdi.

Klein mavi rəngi sənətdə necə istifadə edirdi?

Klein tamamilə mavi kətanlar və heykəllər yaratdı, həmçinin modellərin bədənlərini mavi boya ilə örtüb kətana toxundurduğu performanslar təşkil etdi. Onun üçün mavi sadəcə rəng deyil, izləyicini naməlum və sirli olanla üz-üzə qoyan bir vasitə idi.

Niyə bu gün bizə adi görünür?

Bu gün rəqəmsal ekranlar sayəsində bu cür mavi bizə adi görünə bilər. Onu hər gün görürük. Amma dərindən düşünəndə anlayırıq ki, bu ton hələ də təbiətdə son dərəcə nadirdir və Klein-in yaratdığı mavi sırf texniki yox, konseptual dəyər daşıyır

Muzeydə bu mavi əsərlərin qarşısında dayananda aydın olur ki, bu sadəcə mavi bir tablo deyil. Bu, maddi olmayanı, sonsuz boşluğu və insan şüurunun hüdudlarını anlamağa çalışan bir sənətkarın vizual sübutudur.

‍