Motivasiyanın tez itmə səbəbi nədir?

Motivasiyanın tez itmə səbəbi nədir?

Motivasiyanın tez itmə səbəbi — iradə zəifliyi və davamlılığın olmamasıdır. Yeni planlar qururuq, məqsədlər qoyuruq, hətta “bu dəfə fərqli olacaq” deyə özümüzə söz veririk. İlk günlər hər şey aydın və mümkündür. Amma bir neçə gün, bəzən isə bir neçə saat sonra həmin enerji yoxa çıxır. Eyni işlər çətinləşir, həvəs azalır, diqqət dağılır.
‍

Və sual yaranır: motivasiya niyə bu qədər tez itir?
‍

Bu, çoxlarının düşündüyü kimi tənbəllik deyil. Əksər hallarda problem daha dərindir və fərqinə varmadan təkrarladığımız yanlış yanaşmalardan qaynaqlanır.

‍

‍

1. Motivasiya hissdir, sistem deyil

Ən böyük səhvlərdən biri motivasiyanı davamlı güc kimi görməyimizdir. Sanki o, bir dəfə gəldisə, bizi sona qədər aparmalıdır. Halbuki motivasiya sadəcə emosiyadır — gəlir və gedir.
‍

Emosiyalar isə:
‍

-dəyişkəndir

-xarici faktorlardan asılıdır

-yorğunluq və stresslə tez sönür

‍

Bir gün enerjili, ertəsi gün isə tam tükənmiş hiss edə bilərik. Bu normaldır. Amma əgər məqsədlərimiz yalnız motivasiyaya bağlıdırsa, onun itməsi ilə bütün proses yarımçıq qalır. Çünki ortada onu daşıyacaq sistem yoxdur.

‍

2. Hədəflər çox böyük və qeyri-müəyyəndir

“Uğurlu olacağam”, “həyatımı dəyişəcəyəm”, “özümü inkişaf etdirəcəyəm” kimi cümlələr ilhamverici səslənir. Amma problem ondadır ki, bu cür məqsədlər beyin üçün çox abstraktdır.

Beyin konkretlik sevir. O suallar istəyir:
‍

-nə edəcəyəm?

-nə vaxt?

-nə qədər?

‍

Bu suallar cavabsız qalanda beyin irəliləyiş hiss etmir. İrəliləyiş hissi olmayanda isə motivasiya yorulur. Böyük, amma parçalanmamış hədəflər bizi ruhlandırmaq əvəzinə, içimizdə gizli bir təzyiq yaradır.

‍

3. Tez nəticə gözləyirik

Müasir dövrdə hər şey sürətlidir. Bir kliklə məlumat, bir paylaşım ilə reaksiya alırıq. Bu da bizdə yanlış gözlənti formalaşdırır:

“Əgər tez nəticə yoxdursa, deməli alınmır.”

Halbuki reallıq tam fərqlidir:

-real inkişaf sakit gedir

-dəyişiklik çox vaxt gözə görünmədən baş verir

-nəticə gecikəndə motivasiya zəifləyir

‍

Ən çox insan məhz bu mərhələdə dayanır. Davam edənlər isə fərqi burada yaradır.

‍

‍

4. Daim özümüzü başqaları ilə müqayisə edirik

Sosial mediada:
‍

-başqalarının zirvəsini görürük

-amma onların prosesini görmürük

‍

Biz başqasının nəticəsinə baxıb, öz başlanğıcımızla müqayisə edirik. Bu isə ədalətli müqayisə deyil.

‍

Bu davranış:
‍

-daxili təzyiq yaradır

-“məndə niyə alınmır?” sualını artırır

-motivasiyanı içdən-içə zəiflədir

‍

Motivasiya itəndə çox vaxt problem bacarıqda yox, müqayisə etdiyimiz nöqtədə olur.

‍

5. Daxili səbəb yox, xarici stimul var

Əgər nəyisə:
-başqasına sübut etmək üçün

-trend olduğu üçün

-məcbur olduğumuzdan ediriksə, motivasiya uzunömürlü olmur.

‍

Çünki xarici stimul bitən kimi enerji də bitir. Daxili səbəb olmadıqda:
-ilk çətinlikdə həvəs azalır

-davamlılıq yaranmır

-yol yarımçıq qalır

‍

Bəs motivasiya necə qorunur?

Əslində motivasiya qorunmur — əvəz olunur.

Onun yerinə:

-kiçik vərdişlər

-real və ölçülə bilən plan

-davamlılıq sistemi qurulmalıdır.

‍

Motivasiya başlamaq üçündür. Davam etmək üçün isə intizam və məna lazımdır. Motivasiya olmayan günlərdə belə atılan kiçik addımlar, uzun müddətdə böyük fərq yaradır.

‍

Motivasiyanın tez itməsi normaldır. Problem motivasiyanın getməsi deyil. Problem ona həddindən artıq güvənməyimizdir.

‍

Əgər motivasiyanı əsas dayağımız yox, sadəcə başlanğıc nöqtəsi kimi görsək, o getdiyi halda belə yolumuza davam edə bilərik. Və real dəyişiklik məhz o anda başlayır.

‍